Jak długo ważna jest legalizacja wagi?

W przypadku wagi nieautomatycznej trzeba rozróżnić dwa terminy. Nowe urządzenie, które przeszło ocenę zgodności, zgłasza się po raz pierwszy do legalizacji ponownej przed 1 grudnia drugiego roku następującego po roku wskazanym w oznaczeniu metrologicznym. Z kolei legalizacja ponowna takiej wagi jest ważna przez 25 miesięcy. Daty zakupu, wystawienia faktury i rozpoczęcia pracy nie wyznaczają żadnego z tych terminów.

To rozróżnienie pozwala uniknąć najczęstszego błędu, czyli traktowania symbolu M z dwiema cyframi jak daty końca legalizacji. Oznaczenie M26 nie informuje, że wagę można użytkować tylko do końca 2026 roku. Wskazuje rok przeprowadzenia oceny zgodności i służy do obliczenia terminu pierwszego zgłoszenia urządzenia do legalizacji ponownej.

Dwa etapy i dwa sposoby obliczania terminu

W przypadku nowej wagi nieautomatycznej po ocenie zgodności termin zgłoszenia do pierwszej legalizacji ponownej wynosi 2 lata. Okres ten liczy się od 1 grudnia roku wskazanego przy literze M na oznaczeniu metrologicznym.

Po wykonaniu legalizacji ponownej jej ważność wynosi 25 miesięcy, liczonych od dnia przeprowadzenia legalizacji.

Określenie „legalizacja nowej wagi" jest powszechnie używane, ale nie zawsze precyzyjne. Nowe wagi nieautomatyczne objęte odpowiednimi wymaganiami są wprowadzane do obrotu lub użytkowania po przeprowadzeniu oceny zgodności. Dopiero później, w terminie określonym w przepisach, urządzenie należy zgłosić do pierwszej legalizacji ponownej.

Jak obliczyć termin dla nowej wagi?

Najpierw znajdź na tabliczce znamionowej dodatkowe oznakowanie metrologiczne. Jest to litera M oraz dwie ostatnie cyfry roku, zazwyczaj umieszczone w pobliżu znaku CE i numeru jednostki notyfikowanej. Następnie dodaj dwa lata do roku podanego przy literze M. Wagę należy zgłosić do legalizacji ponownej przed 1 grudnia obliczonego roku.

• M26 oznacza ocenę zgodności przeprowadzoną w 2026 roku. Wagę trzeba zgłosić do pierwszej legalizacji ponownej przed 1 grudnia 2028 roku.
• M27 wskazuje rok 2027. Termin pierwszego zgłoszenia upływa przed 1 grudnia 2029 roku.

Nie ma znaczenia, czy egzemplarz z oznaczeniem M26 został kupiony w sierpniu 2026 roku, czy w styczniu 2027 roku. Punktem odniesienia pozostaje rok oceny zgodności umieszczony na urządzeniu. Z tego powodu przed zakupem wagi warto sprawdzić oznaczenie M, szczególnie gdy urządzenie pochodzi ze starszej partii magazynowej.

Ile trwa ważność legalizacji ponownej?

Po pierwszej legalizacji ponownej przestaje obowiązywać sposób liczenia terminu na podstawie litery M. Dla wag nieautomatycznych okres ważności każdej legalizacji ponownej wynosi 25 miesięcy. To dwa lata i jeden miesiąc, a nie dwa lata kalendarzowe.

Przykładowo, jeżeli legalizację ponowną wykonano 10 sierpnia 2026 roku, okres 25 miesięcy upływa 10 września 2028 roku. Cecha legalizacji umieszczona na urządzeniu wskazuje miesiąc i rok ważności. Jeżeli wydano również świadectwo legalizacji, można w nim sprawdzić dokładną datę.

Właściciel lub użytkownik nie powinien czekać z organizacją kolejnego sprawdzenia do ostatniego dnia. W praktyce bezpieczniej zaplanować serwis i złożenie wniosku z wyprzedzeniem, aby uniknąć przerwy w pracy urządzenia.

Jak sprawdzić legalizację krok po kroku?

1. Ustal, czy waga jest nowa. Jeżeli nie przechodziła jeszcze legalizacji ponownej, odszukaj oznaczenie M z rokiem oceny zgodności.
2. Sprawdź cechy legalizacyjne. Po legalizacji ponownej najważniejsze są oznaczenia naniesione przez organ administracji miar oraz ewentualne świadectwo.
3. Obejrzyj zabezpieczenia. Same oznaczenia daty nie wystarczą, jeśli plomby lub cechy zabezpieczające są uszkodzone.
4. Zweryfikuj historię urządzenia. Naprawa, uszkodzenie albo przeniesienie wagi instalowanej na stałe może oznaczać konieczność wcześniejszego zgłoszenia jej do legalizacji ponownej.

Kiedy legalizacja może stracić ważność przed terminem?

Data na oznaczeniu lub świadectwie nie jest jedynym warunkiem dopuszczenia wagi do zastosowań objętych prawną kontrolą metrologiczną. Legalizacja może przestać obowiązywać wcześniej, między innymi wtedy, gdy:

• przyrząd nie spełnia już wymagań metrologicznych,
• waga została uszkodzona,
• zniszczono albo naruszono cechę legalizacji lub cechę zabezpieczającą,
• zmieniono miejsce instalacji lub użytkowania urządzenia, w którym wykonano legalizację; ma to szczególne znaczenie w przypadku wag montowanych na stałe.

Ponowne sprawdzenie jest potrzebne również po naprawie urządzenia. Jeżeli ingerencja dotyczyła elementów wpływających na pomiar lub wymagała naruszenia zabezpieczeń, wagi nie należy ponownie używać w rozliczeniach ani innych zastosowaniach wymagających prawnej kontroli metrologicznej bez przeprowadzenia właściwej procedury.

Legalizacja i wzorcowanie nie są tym samym

Legalizacja stanowi element prawnej kontroli metrologicznej. Potwierdza, że waga spełnia wymagania określone w przepisach i może być używana w zastosowaniach, dla których takie potwierdzenie jest obowiązkowe.

Wzorcowanie służy natomiast określeniu zależności pomiędzy wskazaniami wagi a wartościami odtwarzanymi przez wzorce pomiarowe. Dostarcza informacji o błędach wskazań i niepewności pomiaru, ale nie przedłuża legalizacji i jej nie zastępuje. W niektórych firmach potrzebne są obie procedury: legalizacja ze względu na przepisy oraz wzorcowanie ze względu na system jakości albo wymagania procesu.

Najczęstsze pytania o ważność legalizacji wagi

Czy oznaczenie M26 oznacza legalizację ważną do końca 2026 roku?

Nie. M26 wskazuje rok przeprowadzenia oceny zgodności. Dla nowej wagi nieautomatycznej oznacza obowiązek zgłoszenia urządzenia do pierwszej legalizacji ponownej przed 1 grudnia 2028 roku.

Czy termin liczy się od dnia zakupu?

Nie. Data faktury, dostawy lub pierwszego uruchomienia nie wyznacza terminu pierwszej legalizacji ponownej. Dla nowej wagi podstawą jest rok przy oznaczeniu M, a po legalizacji ponownej jej data wykonania.

Czy 25 miesięcy oznacza dwa lata?

Nie. Okres ważności legalizacji ponownej wagi nieautomatycznej wynosi dokładnie 25 miesięcy, czyli dwa lata i jeden miesiąc.

Czy po upływie legalizacji można nadal używać wagi?

Wagi bez ważnego dowodu prawnej kontroli metrologicznej nie wolno używać w zastosowaniach, w których legalizacja jest wymagana. Możliwość wykorzystania jej wyłącznie do wewnętrznych pomiarów nieobjętych takim obowiązkiem zależy od rzeczywistego celu ważenia.

Nie czekaj do końca okresu ważności

Najprostsza zasada jest następująca: dla nowej wagi sprawdź rok przy literze M, a dla urządzenia już legalizowanego odczytaj cechy legalizacyjne i świadectwo, jeśli zostało wydane. Zapisanie terminu w ewidencji sprzętu i zaplanowanie obsługi z wyprzedzeniem pozwala uniknąć przestoju oraz używania urządzenia po utracie ważności legalizacji.

Jeśli oznaczenia są nieczytelne, waga była naprawiana albo zbliża się termin kolejnego sprawdzenia, skontaktuj się z serwisem MOGA. Pomożemy zweryfikować urządzenie i przygotować je do legalizacji ponownej.