Skład dawnych leków zbadany techniką NMR i EDXRF

Protonowy NMR i spektroskopia fluorescencyjno-rentegenowska z rozproszeniem energii (EDXRF) zostały użyte do zanalizowania oleju z węża, eliksirów, różnego rodzaju panaceum i innych substancji uważanych za leki w XVIII wieku i wcześniej. Niektóre z tych substancji były przepisywane nawet w XX wieku. Wyniki tych analiz pokazały, że wiele z tych leków zawierała duże ilości toksycznych pierwiastków, takich jak arsen, rtęć oraz ołów oraz substancji, takich jak kokaina, heroina i alkohol etylowy.

Substancje, które wzięto do analiz, określano w USA jako „patentowe leki", nie dlatego, że ich rozpowszechnianie było chronione patentem, ale dlatego, że w XVII wieku pojawił się termin „listy patentowe" pochodzący od członków rodziny królewskiej, a oznaczający aprobatę danej substancji. Za tymi dokumentami nie szły żadne badania czy regulacje dotyczące leków, z jakimi mamy do czynienia dzisiaj.

Mark Benvenuto wraz ze swoimi studentami zanalizował 50 dawnych leków patentowych pochodzących kolekcji Muzeum Henry'ego Forda w Dearborn (Michigan). Analizy wykazały obecność niektórych leczniczych składników, takich jak żelazo, wapń, cynk, ale również toksycznego ołowiu, i to sporych ilościach, co niweczyło lecznicze właściwości, zwłaszcza przy długotrwałym przyjmowaniu specyfiku. Ołów mógł się dostać do tych specyfików poprzez przypadkowe zanieczyszczenie lub złe oczyszczenie surowców, natomiast rtęć i arsen były podstawowymi składnikami leków na syfilis i inne choroby. Ponadto naukowcy uważają, że do dzisiaj część leków używanych w medycynie tradycyjnej jest zanieczyszczona toksynami. I nawet ładne opakowanie suplementów diety, które zawierają cynk nie gwarantuje, że surowce oczyszczono odpowiednio z trującego kadmu, który towarzyszy rudom cynku.

(pj)