Dyskusja w PAN o zwierzętach laboratoryjnych

sxc.hu

Badania prowadzone na zwierzętach współcześnie stały się problemem coraz bardziej kontrowersyjnym, zyskującym wielu przeciwników, ale i zwolenników w świecie codziennym, jak i w nauce. Wychodząc naprzeciw prowadzonym dziś dyskusjom, 17 października 2012 roku Polska Akademia Nauk zorganizowała spotkanie pod szyldem: Zwierzęta laboratoryjne: Dlaczego? pod przewodnictwem prof. Wojciecha Kostowskiego.

Spotkanie zgromadziło reprezentantów nauk medycznych, biologicznych oraz prawnych, a także etyków i dziennikarzy akceptujących oraz sprzeciwiających się testom prowadzonym na zwierzętach. W czasie spotkania zwrócono uwagę, iż postęp nauk medycznych i biologicznych zauważalny w XX wieku nieodłącznie wiązał się z badaniami na zwierzętach, które pomogły w zrozumieniu i opracowaniu sposobów leczenia i przeciwdziałania takim chorobom i dolegliwościom jak na przykład cukrzyca, wścieklizna, polio, padaczka, depresja i schizofrenia. Podobnie przyczyniły się one do rozpoznania wielu procesów i mechanizmów działania organizmu ludzkiego, na przykład funkcji układu nerwowego.

Współcześnie również dokonujący się postęp w tych kategoriach nauk związany jest z badaniami na zwierzętach. Nowoczesne metody badań pozwalające badać komórkę na poziomie molekularnym, metody inżynierii genetycznej oraz terapeutyczne, a także modele zwierzęce dają nadzieję na znalezienie odpowiedzi na pytania dotyczące chorób immunologicznych, neurodegeneracyjnych oraz różnego rodzaju nowotworów.

Stwierdzono, iż obecnie nie ma jednak całkowitej możliwości rezygnacji z badań na zwierzętach. Niemniej jednak podkreślono, iż, mając na uwadze fakt, iż są one żywym, czującym organizmem, należy używać ich w badaniach tylko w razie niezbędnej potrzeby i na określonych warunkach, zmniejszając ich liczbę do minimum, eliminując lub chociaż ograniczając ich stres i cierpienie, a jednocześnie zapewniając im dobre warunki życia.

Polskie przepisy prawne dotyczące badań na zwierzętach (Ustawa z 21 stycznia 2005 roku) muszą zostać dostosowane do nowej dyrektywy unijnej (dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady Europejskiej 2010/63/UE z dnia 22 września 2010 w sprawie ochrony zwierząt wykorzystywanych do celów naukowych), biorąc pod uwagę opinie zarówno sceptyków, jak i zwolenników tych badań. Niemniej jednak współcześnie ich wyeliminowanie z nauk medycznych i biologicznych wydaje się niemożliwe.

(pj)